Java e fundit solli tri zhvillime të rëndësishme rreth një prej çështjeve më të diskutuara në komunitetin e Bitcoin-it: mundësia që kompjuterët kuantikë të thyejnë një ditë sistemin kriptografik që mbron portofolat digjitale. Një ulje e kostos, një dizajn i ri për privatësinë dhe një plan për ruajtjen e sigurt të aseteve kanë rihapur debatin mbi shkallën reale të këtij rreziku.
Problemi themelor
Bitcoin-i mbështetet te kriptografia me kurba eliptike për të lidhur çelësin privat me atë publik. Në teori, një kompjuter kuantik mjaftueshëm i fuqishëm, duke përdorur algoritmin e Shor-it, do të mund të nxjerrë çelësin privat nga një çelës publik i ekspozuar, të falsifikojë një nënshkrim dhe të zbrazë portofolin.
Industria e quan momentin hipotetik të mbërritjes së një makinerie të tillë "Q-Day". Asnjë kompjuter i tillë nuk ekziston ende sot, dhe parashikimet për kohën e mundshme të shfaqjes së tij ndryshojnë shumë, por afatet po ngushtohen vazhdimisht, gjë që ka përshpejtuar përgatitjet e industrisë.
Tri rrugë zgjidhjeje
Zgjidhjet e propozuara ndahen në tri kategori kryesore. E para përfshin krijimin e transaksioneve rezistente ndaj kompjuterëve kuantikë brenda rregullave aktuale të Bitcoin-it. Kompania StarkWare, e cila muajin e kaluar krijoi transaksionin e parë të këtij lloji në mainnet, njoftoi se një konkurs i hapur, ku modelet e inteligjencës artificiale dominuan renditjen, uli koston e vlerësuar për ndërtimin e një transaksioni të tillë nga rreth 320 dollarë në afërsisht 67 dollarë brenda vetëm një jave.
Sipas vetë kompanisë, kjo mbetet një zgjidhje e përkohshme. Transaksionet janë jostandarde dhe mbrojnë vetëm monedhat, çelësi publik i të cilave nuk është ekspozuar më parë. StarkWare vazhdon ta konsiderojë një ndryshim më të thellë të protokollit si zgjidhjen më të qëndrueshme afatgjatë.
Rruga e dytë ka të bëjë me përditësimin e vetë protokollit të Bitcoin-it, duke adoptuar nënshkrime rezistente ndaj kompjuterëve kuantikë. Kjo konsiderohet zgjidhja më e qëndrueshme, por qeverisja e decentralizuar e Bitcoin-it bën që çdo përditësim i tillë të kërkojë vite për t'u projektuar, testuar dhe zbatuar. Komuniteti vetëm kohët e fundit ka filluar ta trajtojë këtë çështje me seriozitet.
Rruga e tretë lidhet me mbrojtjen në nivelin e ruajtjes së aseteve. Këtë javë, drejtuesi i kriptografisë në Coinbase shpjegoi se si platforma, e cila administron rreth 250 miliardë dollarë në asete, po ndërton një sistem ruajtjeje të përshtatur për epokën pas-kuantike, i aftë të adaptohet me çdo skemë nënshkrimi që Bitcoin-i mund të adoptojë në të ardhmen, përfshirë edhe një alternativë hardware nëse standardi i zgjedhur rezulton i papërputhshëm me teknikat aktuale të ndarjes së çelësave.
Paralelisht me këto zhvillime, po përparon edhe një temë e lidhur ngushtë: privatësia. E njëjta infrastrukturë kriptografike që po përdoret kundër kërcënimeve kuantike mbivendoset me përpjekjet për ta bërë Bitcoin-in më privat. Këtë javë, studiuesit publikuan gjithashtu një dizajn të ri, të ngjashëm me atë të Zcash, për transferime të mbrojtura të Bitcoin-it.
Në përfundim, "Q-Day" mbetet një skenar hipotetik, ndoshta ende larg në kohë, dhe asnjë nga zhvillimet e kësaj jave nuk e bën Bitcoin-in plotësisht të sigurt ndaj kompjuterëve kuantikë. Ajo që u pa qartë ishte kalimi i kësaj fushe nga teoria në zbatim praktik, duke ulur kostot e mbrojtjes ndërkohë që rreziku vazhdon të afrohet gradualisht.
