Një anëtar i Bordit Ekzekutiv të Bankës Qendrore Evropiane ka deklaruar se projekti i euro-s digjitale, i cili pritet të hyjë në fazë pilot vitin tjetër, mund t'i sigurojë bllokut evropian kontroll më të madh mbi infrastrukturën e pagesave. Sipas tij, aktualisht kjo infrastrukturë varet në masë të konsiderueshme nga palë të treta jo-evropiane.
Zyrtari theksoi se funksionimi i qetë i sistemeve të pagesave është një nga përgjegjësitë kryesore të bankës qendrore, ndërsa varësia kritike nga kompani të huaja e vështirëson garantimin e këtij funksionimi. Pa përmendur emra konkretë, ai tha se përvoja e viteve të fundit në sektorë si energjia dhe mbrojtja ka treguar se Evropa nuk mund të mbështetet vetëm te partnerët e jashtëm për shërbime thelbësore.
Testimi real në 2027
Faza pilot do të përfshijë transaksione reale të kryera nga stafi i BQE-së dhe i bankave qendrore kombëtare. Në përgatitje po bashkëpunojnë 36 operatorë të tregut, shtatë prej të cilëve nga Italia, ndërsa BQE ka ftuar edhe kompani të tregtisë elektronike dhe mobile të marrin pjesë në proces.
Sipas deklaratave të mëparshme të këtij zyrtari, dy të tretat e transaksioneve me kartë në zonën e euro-s administrohen nga kompani jo-evropiane, gjë që krijon një dobësi strategjike për rajonin. Euro digjital, thuhet, do ta ulte këtë varësi duke ofruar një infrastrukturë pagesash të kontrolluar nga vetë Evropa.
Sovraniteti nuk do të thotë izolim
Zyrtari sqaroi se koncepti i sovranitetit nuk nënkupton përjashtimin e kompanive të huaja nga tregu evropian i pagesave. Ai e përkufizoi atë si fuqinë për të zgjedhur dhe sigurinë se, për një shërbim thelbësor si pagesat, Evropa mund të mbështetet edhe te forcat e veta.
Vendimi final për emetimin e euro-s digjitale do të merret nga Këshilli i Guvernatorëve të BQE-së vetëm pasi të përfundojnë negociatat legjislative në Bruksel. Pritet që rregullorja përkatëse të miratohet brenda këtij viti, duke hapur rrugën për një vendim formal emetimi, me lançim të mundshëm që nga viti 2029.
